varthabharthi


ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ 18ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ವಿಶೇಷಾಂಕ

'ಕನ್ನಡ ರಾಜಕಾರಣ' ದ ಸಾಧ್ಯತೆ, ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ…

ವಾರ್ತಾ ಭಾರತಿ : 4 Jan, 2021
ನಟರಾಜು ವಿ.


ನಟರಾಜು ವಿ.

ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಹದಿನೈದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ನಟರಾಜು ವಿ. ಅವರು ಪತ್ರಕರ್ತ, ಅಂಕಣ ಬರಹಗಾರರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಚಿಂತನಾಪರತೆಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡವರು. ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವಣಿಗೆ, ಅನುವಾದ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮೂಲಕ ಗಮನ ಸೆಳೆದವರು. ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಅನ್ವೇಷಿಸುತ್ತಿರುವವರು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕನ್ನಡದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಕಾನೂನು ಸುದ್ದಿ ತಾಣವಾದ kannada.barandbench.com ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಹೊತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಇಂದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಾಜಕಾರಣದ ಜರೂರತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿದೆ ಎನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮಾತಿಲ್ಲ. ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ರಾಷ್ಟ್ರಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ಹಿಂದುತ್ವವನ್ನು ಬೆಸೆದು ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಅಧಿಕಾರರೂಢ ಬಿಜೆಪಿಯು ಹಿಂದುತ್ವವೆಂದರೆ, ದೇಶಪ್ರೇಮವೆನ್ನುವ ಸಂಕಥನವನ್ನು ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ತವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರನ್ನು ಇಂತಹ ಕಣ್ಕಟ್ಟಿನಿಂದ ವಿಮುಖವಾಗಿಸಿ, ಭಾಷಾ ಪ್ರೇಮ, ನೆಲ-ಜಲದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮುಂದಿರಿಸಿಕೊಂಡು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯಡಿ ತರುವ ಮೂಲಕ, ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಬಹುದು ಎನ್ನುವ ಅನಿಸಿಕೆ ಅನೇಕರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಮತ್ತು ಹಿಂದುತ್ವವಾದದ ಎದುರಿಗೆ ಮಾತೃಭಾಷೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಭಾಷೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಸುತ್ತ ಕಟ್ಟುವ ರಾಜಕಾರಣ ಪ್ರಬಲ ಪೈಪೋಟಿಯನ್ನೊಡ್ಡಬಲ್ಲದು, ಬಹುತ್ವವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯವನ್ನೂ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಬಲ್ಲದು ಎನ್ನುವ ಅನಿಸಿಕೆಗಳೂ ದಟ್ಟವಾಗಿವೆ.

ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೇ ಶತಮಾನ ಎರಡು ದಶಕಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿರುವ ಹೊತ್ತಿದು. ನಾವು ಎದುರುಗೊಳ್ಳಲಿರುವ ಈ ಶತಮಾನದ ಮೂರನೆಯ ದಶಕವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ, ಪ್ರಾಂತೀಯವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ತಿರುವನ್ನು ನೀಡುವ ದಶಕವಾಗುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ರಾಜಕಾರಣ, ವಿಜ್ಞಾನ-ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ವಿತ್ತೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸ್ವರೂಪಗಳು, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯತೆಯ ಚಹರೆಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಇವೆಲ್ಲದರಲ್ಲಿಯೂ ಮಹತ್ತರವಾದ ಪಲ್ಲಟಗಳು, ಹೊರಳುಗಳು, ಜಿಗಿತಗಳು ಈ ದಶಕದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಲಿವೆ. ವಿಜ್ಞಾನ-ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸಂವಹನ, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ, ದತ್ತಾಂಶ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಅಂತರ್ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ವಸಾಹತುಗಳು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕನಸಿನಿಂದೆದ್ದು ಬಂದಂತೆ ಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ನಿಚ್ಚಳವಾಗಿವೆ. ಅದೇ ವೇಳೆ, ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾದ ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಆರ್ಥಿಕ ಕಂದರಗಳು, ಜನಾಂಗೀಯ ವಾದಗಳು, ಮೂಲಭೂತವಾದದ ಬೇರುಗಳು ಆಳವಾಗುವುದರೊಟ್ಟಿಗೇ, ಆಘಾತಕಾರಿ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆಯುವ ಸೂಚನೆಗಳೂ ಸಿಕ್ಕಿವೆ. ಸಾಗಿ ಬಂದ ಹಿಂದಿನ ದಶಕದೆಡೆಗೆ ತಿರುಗಿ ನೋಡಿದಾಗ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಂವಹನವು ಸಮಾಜವನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡ ರೀತಿ, ಅತ್ಯಂತ ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಜೀವನದ ಎಲ್ಲ ಪಥಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಸುಹೊಕ್ಕಾದ ಬಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಅಚ್ಚರಿಸಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಂವಹನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಬೆರಳಂಚಿನಲ್ಲಿ, ಮನೆಬಾಗಿಲಿಗೆ ಸವಲತ್ತು, ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆ ಊಹಿಸಲಸಾಧ್ಯವಾದ ವೇಗದಲ್ಲಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆಲ್ಲಾ, ಮೂರ್ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪಲ್ಲಟಗಳು, ಈಗ ಅತ್ಯಂತ ಸಿನಿಮೀಯವಾಗಿ ಒಂದು ದಶಕದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ವಿಪರ್ಯಾಸವೆಂದರೆ, ನಮ್ಮನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ವಿಚಾರಶೀಲರನ್ನಾಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ದೇಶ, ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚೆಚ್ಚು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಲು, ಪೂರ್ವಗ್ರಹ ಪೀಡಿತವಾಗಲು, ಮೂಲಭೂತವಾದಗಳಿಗೆ ಇಂಬುಕೊಡಲು, ವಿಚಾರಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕುಂದಿಸಲು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಂವಹನದ ಬಳಕೆಯಾದದ್ದು ಸಾಗಿಹೋದ ದಶಕದ ದೊಡ್ಡ ನ್ಯೂನತೆಯು ಕೂಡ. ಢಾಳಾದ ಅಪನಂಬಿಕೆ, ದಟ್ಟ ಪೂರ್ವಗ್ರಹ, ಅಸಹನೆ, ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆಗಳು ಇಂದು ಸಮಾಜವನ್ನು ಹಿರಿದಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿವೆ. ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಇಂದಿನ ರಾಜಕಾರಣದ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಾಗಿವೆ. ಇಂದಿನ ರಾಜಕಾರಣದ ಈ ಚಹರೆಯನ್ನು ನಮಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾದಾಗ ಮಾತ್ರವೇ ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜಕಾರಣದ ರೂಹುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಆಲೋಚಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ.

ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವೆನ್ನುವುದು ಇಂದು ಬಹುಸಂಖ್ಯೆ, ಬಹುಮತದ ಕೈವಶವಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಚಿಂತನೆಗಳಿಗೆ ಬಹುಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಹಮತವನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಕುಟಿಲತೆ, ಅದನ್ನೇ ಪ್ರಜೆಗಳ ಆದೇಶವೆಂದು ನಿರ್ಲಜ್ಜವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಕುತ್ಸಿತತೆ ರಾಜಕಾರಣದ ಪ್ರಧಾನ ಭೂಮಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆರಾಮವಾಗಿ ಆಸೀನವಾಗಿದೆ. ಒಳಗೊಳ್ಳುವ, ಬಹುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣ ಸೋತು, ಸೊರಗಿ, ಹೊರಗಿಡುವ ಅಪಾಯಕಾರಿ, ದ್ವೇಷದ ರಾಜಕಾರಣ ಪ್ರಬಲಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವೆನ್ನುವುದು ‘ಹೌದಪ್ಪಗಳ’ ಬಹುಮತದ ರಾಜಕಾರಣದ ಔಪಚಾರಿಕತೆಗೆ ಕುಸಿದಿದೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನೇ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅದರ ಆಶಯಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರತ್ವದ ಮೋಹಕ್ಕೆ ಜನತೆಯ ಸಹಮತವನ್ನು ಗಿಟ್ಟಿಸುವ ಭಾವಾವೇಷದ, ಕುಟಿಲ ತಂತ್ರದ ಪಾಶವೀ ರಾಜಕಾರಣ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಬಿಗಿಯತೊಡಗಿದೆ.

ಹೀಗೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬದುಕಿನೆಲ್ಲೆಡೆ ವೈರುಧ್ಯದ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ದಟ್ಟೈಸಿರುವ ಕಾಲಮಾನದ ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಿನ ಚಳಿಗಾಲವೊಂದರಲ್ಲಿ ಕೂತು, ಒಂದೆಡೆ ದೂರದ ದಿಲ್ಲಿಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಲು ಮುಗಿಬಿದ್ದಿರುವ ರೈತರೊಂದಿಗೆ ಚೆಲ್ಲಾಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರವನ್ನೂ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ‘ಒಂದು ದೇಶ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಎಂದು ಫರ್ಮಾನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಧಾನಿಯವರನ್ನೂ ನೋಡುವಾಗ, ಪ್ರತಿ ಬಾರಿಗಿಂತ ಕೊಂಚ ಜೋರಾಗಿಯೇ ಈ ಬಾರಿಯ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿರುವ ‘ಕನ್ನಡದ ರಾಜಕಾರಣ’ದ ಬಗೆಗಿನ ಚರ್ಚೆ ತುಸು ಪುಳಕ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಆರಾಮ ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಕೂತು, ಬಿಸಿಯಾದ ಕಾಫಿಯನ್ನು ಹೀರುತ್ತಾ ಗಂಭೀರ ವದನರಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲು ಹೇಳಿಮಾಡಿಸಿದಂತಹ ಅರ್ಹ ವಿಷಯವಿದು ಎನ್ನಲಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ! ಆದರೆ, ಅದರಾಚೆಗೆ, ಇಂದಿನ ಸವಾಲುಗಳಿಗೆ ಈ ರಾಜಕಾರಣ ಪರಿಹಾರವಾಗಬಲ್ಲುದೇ ಎಂದು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಕ್ಕಿಂತ, ಪ್ರಶ್ನೆಗಳೇ ಹೆಚ್ಚು ಉಳಿಯುತ್ತವೆ.

 ಬಹುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣವೋ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ ರಾಜಕಾರಣವೋ?!

ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಇಂದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಾಜಕಾರಣದ ಜರೂರತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿದೆ ಎನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮಾತಿಲ್ಲ. ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ರಾಷ್ಟ್ರಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ಹಿಂದುತ್ವವನ್ನು ಬೆಸೆದು ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಅಧಿಕಾರರೂಢ ಬಿಜೆಪಿಯು ಹಿಂದುತ್ವವೆಂದರೆ, ದೇಶಪ್ರೇಮವೆನ್ನುವ ಸಂಕಥನವನ್ನು ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ತವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರನ್ನು ಇಂತಹ ಕಣ್ಕಟ್ಟಿನಿಂದ ವಿಮುಖವಾಗಿಸಿ, ಭಾಷಾ ಪ್ರೇಮ, ನೆಲ-ಜಲದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮುಂದಿರಿಸಿಕೊಂಡು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯಡಿ ತರುವ ಮೂಲಕ, ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಬಹುದು ಎನ್ನುವ ಅನಿಸಿಕೆ ಅನೇಕರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಮತ್ತು ಹಿಂದುತ್ವವಾದದ ಎದುರಿಗೆ ಮಾತೃಭಾಷೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಭಾಷೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಸುತ್ತ ಕಟ್ಟುವ ರಾಜಕಾರಣ ಪ್ರಬಲ ಪೈಪೋಟಿಯನ್ನೊಡ್ಡಬಲ್ಲದು, ಬಹುತ್ವವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯವನ್ನೂ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಬಲ್ಲದು ಎನ್ನುವ ಅನಿಸಿಕೆಗಳೂ ದಟ್ಟವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ, ಇದೆಲ್ಲ, ಆಶಯಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಾಣುವಷ್ಟು ಸರಳವಲ್ಲ, ಸಂಕೀರ್ಣ ಒಳಸುಳಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂಥದ್ದು; ಈ ಹಾದಿ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ಮತ್ತೊಂದು ಹಾದಿಯಾಗಬಹುದೇನೋ, ಆದರೆ, ಇದು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಹಿಂದುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗುವುದು ಅನುಮಾನ; ಬದಲಿಗೆ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂವಾದಿಯಾಗಿ ಅದರ ಬಗಲಿನಲ್ಲಿಯೇ ಸಾಗಿಬಿಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಹೆಚ್ಚು. ಇದು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ರಾಜಕಾರಣವಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸುಲಭದಲ್ಲಿಯೇ ವಿವಿಧ ಭಾಷಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವ, ‘ಅನ್ಯತೆ’ಯನ್ನು ಕಿವಿಗಳಿಂದ ಗ್ರಹಿಸಿ, ಬಲುಬೇಗನೆ ಅಸಹನೆಯ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ವಾಲಿಕೊಂಡುಬಿಡುವ ಅಪಾಯ ಗಾಢವಾಗಿಯೇ ಇದೆ. ಭಾವಾವೇಷದ, ಬಲಪ್ರಯೋಗದ ರಾಜಕಾರಣವಾಗಿ ಇದು ಸಲೀಸಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತದೆ ಕೂಡ. ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಭಾಷಿಕ ರಾಜಕಾರಣಗಳು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತತ್ವಾದರ್ಶಗಳಲ್ಲಿ ರೂಹು ಪಡೆದದ್ದು ಕಡಿಮೆಯೆ.

ಭಾಷಿಕ ರಾಜಕಾರಣ, ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಾಜಕಾರಣದ ಮೊದಲ ಬೇರುಗಳು ನಮಗೆ ಗೋಚರಿಸುವುದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಪೂರ್ವದ ಬಂಗಾಳದ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಬಂಗಾಳದ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಹಿಡಿತ ಪಡೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಆದಿಭಾಗದಲ್ಲಿಯೇ ಬಂಗಾಳಿ ಹಿಂದುತ್ವವಾದಿ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಮುಸ್ಲಿಮ್ ಅರಸನಿಂದ ದೊರೆಯುವ ವಿಮೋಚನೆಯ ಹಾದಿಯನ್ನಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಗಮನವನ್ನು ಕಂಡರು. ಆ ಕಾಲಘಟ್ಟದ ಅಭೀಪ್ಸೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವಂತೆ ಬಂಕಿಮಚಂದ್ರರ ‘ಆನಂದಮಠ’ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ‘ಭಾಷೆ, ಧರ್ಮ, ದೇವಿ’ಯನ್ನು ಬೆಸೆದ ಧಾರ್ಮಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಜಕಾರಣದ ಗಾಢ ಘಮಲನ್ನು ನಾವು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಅಲ್ಲಿನ ‘ವಂದೇ ಮಾತರಂ’ ಜಯಘೋಷವು ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಬಂಗಾಳಿ ಅಸ್ಮಿತೆಯಾಗಿ, ರಾಷ್ಟ್ರಭಕ್ತಿಯಾಗಿ, ಭಾಷಾಭಿಮಾನವಾಗಿ, ಧರ್ಮ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಯುದ್ಧಘೋಷವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋದದ್ದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಆ ಕಾಲಘಟ್ಟದ ಬಂಗಾಳಿ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಾಜಕಾರಣದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಇಂದಿನ ಶಿವಸೇನೆಯ ರಾಜಕಾರಣದವರೆಗೆ ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣವೆನ್ನುವುದು ಸುಲಭಕ್ಕೆ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ ಧಾರ್ಮಿಕ ರಾಜಕಾರಣದ ತೆಕ್ಕೆಗೆ ಸಿಲುಕಿದೆ. ಜನಾಂಗೀಯವಾದವು ಕಣ್ಣುಗಳ ಮೂಲಕ ಅನ್ಯತೆಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿದರೆ, ಭಾಷಾವಾದವು ಕಿವಿಗಳ ಮೂಲಕ ‘ಅನ್ಯತೆ’ಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವ ರಾಜಕಾರಣದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದೇ ಹೆಚ್ಚು. ಹಾಗಾಗಿ, ಭಾಷಿಕ ರಾಜಕಾರಣದ ಮೂಲಕ ‘ಅನನ್ಯತೆ’ಯ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಹೊರಡಬಯಸುವವರು ಅದು ಸುಲಭಕ್ಕೆ ‘ಅನ್ಯತೆ’ಯ ಹಾದಿಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಎಳೆದೊಯ್ಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು.

 ಹೀಗಾಗಲು ಕಾರಣ ಸರಳಗೋಚರ. ಭಾಷಾವಾದವು ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಮುಪ್ಪರಿಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ ಧರ್ಮ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಚಹರೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಂಗಾರಗೊಂಡು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಭಾಷೆಯೆನ್ನುವುದು ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವಿವೇಕದ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ, ವೈಚಾರಿಕತೆಯ ತೊಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರವೇ ಅದು ತನ್ನನ್ನು ಮೂಲಭೂತವಾದದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ, ಭಾಷಾವಾದವು ತನಗೆ ಬೇಕಾದ ಶಕ್ತಿ, ಕಸುವನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದೊಳಗಿನ ಬಹುತ್ವದಿಂದ ಪಡೆದಾಗ ಮಾತ್ರವೇ ಅದು ಬಹುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ವೇದಿಕೆಯಾಗಬಲ್ಲದು. ಆದರೆ, ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಅತ್ತಿತ್ತ ಜರುಗಿದರೂ ಕಡೆಗದು ವಿಜೃಂಭಿಸುವುದು ಮೂಲಭೂತವಾದದ ಪೋಷಾಕಿನಲ್ಲಿಯೇ. ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಗಮನಿಸುವುದಾದರೆ, ಇಂತಹ ಅಪಾಯಗಳಿಂದ ಭಾಷೆಗಳು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಕಡಿಮೆಯೆ.

ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಂತಹ ಜಾಗತಿಕ ಭಾಷೆಯೂ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಶೋಷಣೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ, ಯಾಜಮಾನ್ಯದ ದರ್ಪದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ, ಆಳುವ ವರ್ಗದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಮನುಕುಲದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡಿದ ನಂತರವೇ ಜ್ಞಾನದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ, ಸಂಹವನದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ, ಅವಕಾಶದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ, ಶೋಷಿತರ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಶೋಷಕರನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು. ಹಾಗಾಗಿ, ಭಾಷಿಕ ರಾಜಕಾರಣದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಅದು ಭಾವಾವೇಷದ ರಾಜಕಾರಣವಾಗದಂತೆ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ, ಪ್ರಬಲರ ರಾಜಕಾರಣವಾಗದಂತೆ, ಮತೀಯವಾದದ ರಾಜಕಾರಣವಾಗದಂತೆ ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸುಲಭಕ್ಕಂತೂ ಬಗೆಹರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾಷೆ ಎನ್ನುವುದು ಬುದ್ಧಿಗಿಂತ ಭಾವಕ್ಕೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ದಕ್ಕುವುದರಿಂದ ಅದರ ಈ ನ್ಯೂನತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ತಿರುಚಿಬಿಡುವುದು ಸುಲಭ. ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಪಳಗಿದ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸಲೀಸಾಗಿ ಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತವೆ.

ಆರಾಧನೆಯ ರಾಜಕಾರಣ, ಬಲಪಂಥೀಯ ರಾಜಕಾರಣದ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ

ತಾತ್ವಿಕ ವಿಷಯಗಳಾಯಿತು. ಈಗ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ವರಸೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿಯೇ ಹೇಳುವುದಾದರೆ,  ಭಾಷಿಕ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಂತೀಯ ರಾಜಕಾರಣವು ತಮ್ಮ ಕಸುವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಭಾಷಾಭಿಮಾನದೊಟ್ಟಿಗೆ ಐಕಾನ್‌ಗಳು ಕೂಡ ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತಾರೆ. ದ್ರಾವಿಡ ರಾಜಕಾರಣವು ತನ್ನ ಕಸುವನ್ನು ಪೆರಿಯಾರ್ ಅವರಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಂಡರೂ ಅದು ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ಭಾಗವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಅಣ್ಣಾದೊರೈ, ಎಂ.ಜಿ. ರಾಮಚಂದ್ರನ್, ಕರುಣಾನಿಧಿಯವರಂತಹ ಮುಖಗಳು ಅಗತ್ಯವಾಗಿಯೇ ಬೇಕಾದವು. ಅಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದ್ರಾವಿಡವಾದ, ಹಿಂದಿ ವಿರೋಧ, ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿದ್ದ ವರ್ಚಸ್ವಿ ನಾಯಕರ ಸೂಜಿಗಲ್ಲಿನ ಸೆಳೆತ ಎಲ್ಲವೂ ಒಳಗೊಂಡೇ ಆ ರಾಜಕಾರಣ ಬೆಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದ್ದು. ಆದರೆ, ಇಂದು ದ್ರಾವಿಡ ರಾಜಕಾರಣ ತನ್ನ ಬೇರುಗಳ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಸಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ಚದುರಂಗದಾಟಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಕೀಯ ನಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಿತಿಗೊಂಡಿದೆ.

ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಸರಕಾರಗಳ ಪರ್ವ ಆರಂಭವಾದ ನಂತರ ಕೇಂದ್ರದೊಂದಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಚೌಕಾಸಿ ನಡೆಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಡಿಎಂಕೆ, ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಂಖ್ಯಾಬಲ ಅಗತ್ಯವಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತುಂಬಿದೆ. ಅದರೊಟ್ಟಿಗೇ, ಪ್ರಾಂತೀಯ ಆಶಯಗಳೂ ಸಹ ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಈಡೇರಿವೆ. ಹಾಗೆಂದು, ದ್ರಾವಿಡ ರಾಜಕಾರಣದ ಒಟ್ಟು ಅಭೀಪ್ಸೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಈ ಸಾಧನೆಗಳು ಕೇವಲ ಬಾಯುಪಚಾರದ ಕ್ರಮಗಳು ಮಾತ್ರವೇ ಆಗುತ್ತವೆ. ದ್ರಾವಿಡ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಾಜಕಾರಣದ ಆಶಯಗಳಾದ ಅವೈದಿಕ ಚಿಂತನಾಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸುವುದು, ವರ್ಣ, ವರ್ಗ ಅಸಮಾನತೆಯ ಕಂದರವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಸಾಧನೆಯನ್ನೇನೂ ಮಾಡಿಲ್ಲದೆ ಇರುವುದು ಕಣ್ಣಿಗೆ ರಾಚುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸರವು ಪ್ರಬಲ ಜಾತಿಗಳ ಕೈವಶವಾಗಿರುವುದು, ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ಚಿಂತನೆಗಳ ಆಡುಂಬೊಲವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ವಿಚಾರಶೀಲತೆಯ ರಾಜಕಾರಣದ ಬದಲಿಗೆ, ಸರ್ವಾಧಿಕಾರತ್ವದ ಚಹರೆಗಳು, ಅಧಿಕಾರ ಹಾಗೂ ಸಂಪತ್ತಿನ ಮೇರೆಮೀರಿದ ಕ್ರೋಡೀಕರಣವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಪೆರಿಯಾರರ ವೈಚಾರಿಕತೆಯನ್ನು ಆಪೋಷನ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಅಂಧಾಭಿಮಾನ, ಅರಾಜಕ ಆರಾಧನಾ ಮನೋಭಾವಗಳು ಇಂದು ತಮಿಳು ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರಿಳಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅದುವೇ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ರಾಜಕಾರಣದ ಚಹರೆಯಾಗಿಯೂ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿವೆ. ಮೂಲದಲ್ಲಿ ವೈಚಾರಿಕ ಗಾಢತೆಯಿದ್ದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಜಕಾರಣದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೇ ಹೀಗಿರುವಾಗ, ತೆಳುವಾದ, ಕೇವಲ ‘ಆತ್ಮಾಭಿಮಾನ’ದಂತಹ ಭಾವಾವೇಶದ, ಭಾಷಾ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಾಜಕಾರಣಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ವಿವರಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇವು ಜನಸಮುದಾಯವನ್ನು ಪೊರೆದದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಲುಬೇಗನೇ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಮಾತ್ರವೇ ಮಿತಿಗೊಂಡವು.

ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಯಾವುದೇ ಮುಜುಗರವಿಲ್ಲದೆ ಹಿಂದುತ್ವದ ಸುಪರ್ದಿನ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಒಗ್ಗಿಸಿಕೊಂಡವು. ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದಂತೆ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಬಾಗಿಸುತ್ತಾ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಚೌಕಾಸಿಗಿಳಿದವು. ತೆಲುಗುದೇಶಂ, ಶಿವಸೇನೆ ಈ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ನಿಚ್ಚಳ ಉದಾಹರಣೆ. ಹಿಂದುತ್ವ ರಾಜಕಾರಣದ ಚಹರೆಯಾದ ಬಿಜೆಪಿಯೊಂದಿಗಿನ ಇವುಗಳ ಮುನಿಸು ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು, ಬಿಜೆಪಿ ಇವುಗಳದ್ದೇ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಸಂಚಕಾರ ತರುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ ನಂತರವೇ. ಶಿವಾಜಿಯ ಸೇನೆಯೆಂದು ತನ್ನನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡ ‘ಶಿವಸೇನೆ’ಯೂ ನಾಚುವಂತೆ ಶಿವಾಜಿಯನ್ನು ಬಿಜೆಪಿ ಹಿಂದುತ್ವದ ಉಗ್ರಮುಖವಾಗಿ ತನ್ನ ತಲೆಯಮೇಲೆ ಹೊತ್ತು ಮೊೆಯಿತು; ಬಿಜೆಪಿಯ ಈ ವರಸೆಯಿಂದ ಶಿವಾಜಿ ಮರಾಠರಿಗೆ ಸಂದದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದುತ್ವಕ್ಕೆ ಸಂದದ್ದೇ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು! ಇದೆಲ್ಲದರ ಫಲ ಮರಾಠಿಗರು ಮರಾಠಾ ರಾಜಕಾರಣದೊಟ್ಟಿಗೆ ಹಿಂದುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನೂ ಕಲೆಸಿಕೊಂಡು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಿಬಿಟ್ಟರು. ಹೀಗೆ ತನ್ನ ಬುಡವೇ ಅಲ್ಲಾಡಿ, ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೋಗಲಿ, ಕನಿಷ್ಠ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಮಟ್ಟಿಗೂ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ತನ್ನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಬೀಳುತ್ತಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಜ್ಞಾನೋದಯವಾದ ನಂತರವೇ ಶಿವಸೇನೆ ರಾಜಕೀಯ ಚಾಲಾಕಿತನ ತೋರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದ್ದು. ಇನ್ನು ತೆಲುಗರ ಆತ್ಮಾಭಿಮಾನದ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ಮೂಡಿದ ತೆಲುಗುದೇಶಂ ತನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಈಡೇರಿಸಿದ್ದರೆ ತೆಲಂಗಾಣ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿತ್ತೇ? ಟಿಆರ್‌ಎಸ್ ಅಧಿಕಾರ ಹಿಡಿಯುತ್ತಿತ್ತೇ? ಆಂಧ್ರದಲ್ಲಿ ನಕ್ಸಲ್ ಚಳವಳಿ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತೇ?.

ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಾಜಕಾರಣ

ಇದೇ ಗುಕ್ಕಿನಲ್ಲಿಯೇ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಧಾನ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಈ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಯಜಮಾನಿಕೆಯ ಭಾಷೆಯಾಚೆಗಿನ ಶೋಷಿತರ ಭಾಷೆ ಅಪರಿಚಿತವಾಗಿಯೇ ಇತ್ತು ಎನ್ನುವುದು. ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣವೆನ್ನುವುದು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ರಾಜಕಾರಣವಾಗಿದ್ದರೆ ತಮಿಳುನಾಡು, ಆಂಧ್ರ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರಾಜಕಾರಣ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಇಂದು ತುಂಬಾ ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಹಾಗಾಗಲಿಲ್ಲ. ಹೌದು, ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣ ಈ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರದೊಂದಿಗೆ ಚೌಕಾಸಿ ನಡೆಸಲು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೇನೋ ನೀಡಿತು. ಆದರೆ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮ ಚೌಕಾಸಿಯನ್ನು ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣದ ಹೆಸರೆತ್ತದೆ ಬಹುತೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಕ್ಷಗಳು ಮಾಡಿವೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಆರ್‌ಜೆಡಿ, ಎನ್‌ಸಿಪಿ, ಬಿಜೆಡಿ, ಜೆಡಿಯು, ಜೆಎಂಎಂ, ಅಕಾಲಿದಳ, ವೈಎಸ್‌ಆರ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹಾಗೂ ಈ ಹಿಂದೆ ಜನತಾ ಪರಿವಾರದ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ವರಸೆಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನೆನೆಯಬಹುದು ಹಾಗೂ ಈ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಮತ್ತೂ ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಈ ವರಸೆಯಿಂದ ಆಯಾ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಮಹದುಪಕಾರವಾಗಿದೆಯೋ, ಇಲ್ಲವೋ; ಆದರೆ, ಕೇಂದ್ರದೊಂದಿಗೆ ತಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಚೌಕಾಸಿಯನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪಕ್ಷಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳಿಂದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ, ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯಗಳು ಎಷ್ಟು ಈಡೇರಿಮೋ ಇಲ್ಲವೋ, ಆದರೆ, ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಈ ಪಕ್ಷಗಳನ್ನು ಸುಪರ್ದಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಾಯಕರು, ಕುಟುಂಬಗಳು ಮಾತ್ರ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ಫಲವನ್ನಂತೂ ಅಗಾಧವಾಗಿ ತಿಂದುಂಡು ಅನುಭವಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಶೋಷಿತ ವರ್ಗಗಳ, ಅಂಚಿನ ಸಮುದಾಯಗಳ ಪಾಡೇನು?

ಈಗ ಮತ್ತಷ್ಟು ಮುಂದುವರಿದು ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ವಾಸ್ತವಕ್ಕಂಟಿಕೊಂಡೇ ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣದ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ನೋಡುವುದಾದರೆ, ಮೊದಲಿಗೆ ನಮಗೆ ಮೂಡುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಜಾತಿ ಸಮೀಕರಣಗಳು, ಸಂಪನ್ಮೂಲದ ಅಗಾಧತೆಯನ್ನು ಹೊರಗಿಟ್ಟು ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣವು ನಿಜಕ್ಕೂ ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ ದಲಿತರು, ದಮನಿತರು, ಶೋಷಿತರು, ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರನ್ನು ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ಅಂಗಳಕ್ಕೆ ಕರೆತರಬಲ್ಲದು? ಸಮಾಜದ ಅಂಚಿಗೆ ಒತ್ತರಿಸಿದ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ, ಸಂಖ್ಯಾಹೀನವಾಗಿರುವ ಅದೃಶ್ಯ ಸಮುದಾಯಗಳೆಂದೇ ಗುರುತಿಸುವ ‘ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿಕ್’ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ತುಂಬಬಲ್ಲದೇ? ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣ ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಾಗಿರುವಂತೆ ಮತ್ತೆ ವೈದಿಕಶಾಹಿ, ಪ್ರಬಲಜಾತಿಗಳ ಕೂಟವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಖಾತರಿ ಏನು?.

ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ ರಾಜಕಾರಣವಾಗದೆ, ಬಹುಜನರ, ಬಹುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣವಾಗಬೇಕೆಂದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ದಿವಿನಾದ ನಾಯಕತ್ವವೂ, ವಿಚಾರಶೀಲತೆಯಲ್ಲಿ ಆಳವಾದ ಶ್ರದ್ಧೆಯುಳ್ಳ ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಬದ್ಧತೆಯೂ ಬೇಕು. ಹಿಂದೂವಾಗಿದ್ದುಕೊಂಡೆ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರಿಗೆ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಬಹುತ್ವದ, ಸಹನಶೀಲತೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದು ಗೊತ್ತಿತ್ತು, ತಮ್ಮ ನೈತಿಕ ನಾಯಕತ್ವದೊಟ್ಟಿಗೆ, ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಉದಾತ್ತ ಆದರ್ಶಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧವಾಗುವಂತೆ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವುದು ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಅದೇ ರೀತಿ, ನೆಹರೂ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಚಂಡ ಜನಮತವೇ ತಮ್ಮ ಬಗಲಿನಲ್ಲಿದ್ದರೂ ತಾವು ನಂಬಿದ ಜಾತ್ಯತೀತ ತತ್ವಗಳಿಗೆ ಕಿಂಚಿತ್ತೂ ಅಪಚಾರವಾಗದಂತೆ, ದೇಶದ ಸಾಮರಸ್ಯದ ಹೆಣಿಗೆಯನ್ನು ಜತನದಿಂದ ಪೊರೆಯುವ ಗಾಢವಾದ ವಿಚಾರಶೀಲತೆ, ವಿವೇಕವಿತ್ತು. ಸಾಗಬೇಕಾದ ಹಾದಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ಅಧಿಕಾರ ರಾಜಕಾರಣದ ಹಣಬಲ, ತೋಳ್ಬಲ, ಜನಬಲದ ಸಮೀಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣದ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಶೀಲವಾದ ಉದಾತ್ತ ಚಹರೆಗಳು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ನಿಲ್ಲಬಹುದು? ಇದೂ ಕೂಡ ಜನಬಲ, ತೋಳ್ಬಲ, ಹಣಬಲವಿರುವವರ ಕೈಯೊಳಗಿನ ರಾಜದಂಡವಾಗಿ ಬಲುಬೇಗನೇ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಂಡುಬಿಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ನಿಚ್ಚಳವಲ್ಲವೇ? ವಾಸ್ತವದ ಅರಿವಿನಿಂದ ವಿಮುಖವಾದ, ವೈಚಾರಿಕತೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಬೆನ್ನುಹಾಕಿದ ಮುಗ್ಧ ಆದರ್ಶ ಅಥವಾ ಹುಂಬತನಗಳು ಬಹುಬೇಗನೇ ಕುಟಿಲ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಆಪೋಷನ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಉಗ್ರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲು ಹೊರಡುವ ಅನೇಕ ಎಳೆಯರಲ್ಲಿ, ವಾರಿಗೆಯವರಲ್ಲಿ ಅದರ ಹಿಂದಿನ, ಮುಂದಿನ ರೂಹುಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾದರೆ, ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಬಹುತ್ವವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ನಾವು ತಣ್ಣೀರೆರಚಬೇಕೆ? ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಅದರ ಸ್ವರೂಪದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಮತ್ತು ಯಾವುದು ಸಂವಿಧಾನಬದ್ಧವಾದ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ತತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಜನಿತವಾದ ರಾಜಕಾರಣವೋ ಅದುವೇ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಬಹುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನೂ ಪೊರೆಯಬಲ್ಲದು ಎನ್ನುವ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅರಿಯಬೇಕು. ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಉದಾತ್ತ ಚಿಂತನೆಯ, ವಿಚಾರಶೀಲ, ವರ್ಚಸ್ವಿ ನಾಯಕರು ಹಾಗೂ ಅಂತಹವರ ಕೈಬಲಪಡಿಸಲು ಸಮಾಜವನ್ನು ಹದಗೊಳಿಸಬೇಕಾದ ವ್ಯಾಪಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳು, ಚಳವಳಿಗಳು ಹಾಗೂ ರಚನಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿರೋಧಗಳು. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ರಚನಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿರೋಧ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿವೆ ಕೂಡ. ಇದನ್ನು ಬೃಹತ್ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ನಾಯಕತ್ವದ ಕೊರತೆ ಇರುವುದು ನಿಜ. ಅಸಲಿಗೆ, ನಾಯಕತ್ವ ಎಂದ ಕೂಡಲೇ ನಾವು ಜನಪ್ರಿಯ ಮುಖಗಳತ್ತ ತಿರುಗಿಬಿಡುತ್ತೇವೆ.

ಜನಪ್ರಿಯತೆಯೇ ನಾಯಕತ್ವದ ಮಾನದಂಡವಾದಾಗ ಅಂತಹ ರಾಜಕಾರಣ ಬೇಗನೇ ಟೊಳ್ಳಾಗುತ್ತದೆ. ಆಡಳಿತವೆನ್ನುವುದು ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಣ್ಕಟ್ಟಿನ ಆಟವಾಗುತ್ತದೆ; ಅದು ನಿಜದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲವಾಗದೆ ಮಾತು ಪೋಣಿಸುವ, ಚಿತ್ತಾಪಹಾರಿ ನೋಟಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಕುಶಲ ಮಾಯಾವಿಗಳ ವಿಲಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಯಕತ್ವದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು, ಸರಳತೆ, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬದ್ಧತೆ, ವಿಚಾರಶೀಲತೆಗಳಿಂದ ಪಡೆಯದಂತಹ ಸಮಾಜ ತನ್ನ ಅರ್ಹತೆಗೆ, ಮಿತಿಗೆ ತಕ್ಕುದಾದ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನೇ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದೇ ವೇಳೆ, ನಮ್ಮ ಆಯ್ಕೆಗಳು ವಿಚಾರಶೀಲತೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರಣೆ ಪಡೆಯದೆ ಬದಲಾವಣೆಯ ಚಂಚಲಶೀಲತೆಯಿಂದಷ್ಟೇ ಬಲ ಪಡೆಯುತ್ತಿವೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನೂ ನಾವು ಮರೆಯಬಾರದು. ಇಂತಹ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಹೊಸತನದ ಹುಡುಕಾಟವೆಂದೂ ಕರೆಯುವುದಿದೆ!. ಆದರೆ, ಹಾಗೆ ಹೇಳುವವರು, ಏನನ್ನು ಪಡೆದವು ಎನ್ನುವುದರ ಮೇಲೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಹುಡುಕಾಟದ ಸತ್ವ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.

ಫೆಡರಲ್ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ದಿಟ್ಟಿಸುತ್ತಾ

ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಧೇನಿಸುವಾಗ ಭಾಷಾ ರಾಜಕಾರಣ, ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಾಜಕಾರಣ, ಬಹುತ್ವದ ರಾಜಕಾರಣಗಳು ಖಚಿತಗೊಳ್ಳುವುದು, ಫಲಿತವಾಗುವುದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ, ಸಂವಿಧಾನದ ನೈಜ ಆಶಯಗಳೆಡೆಗೆ ನಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿದಾಗ ಎನ್ನುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲವಾದಲ್ಲಿ ಜನಾಂಗೀಯವಾದದಂತೆ, ಭಾಷಾವಾದವು ಕೂಡ ಕೇವಲ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಹುಟ್ಟಿಗಷ್ಟೇ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿ ತುಂಬಬಲ್ಲದು. ಭಾರತವು ಒಕ್ಕೂಟ/ಸಂಯುಕ್ತ ಸ್ವರೂಪ ಹಾಗೂ ಕೇಂದ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳೆರಡನ್ನೂ (ಫೆಡರಲ್ ಹಾಗೂ ಯುನಿಟರಿ) ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಇದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತು ನೀಡಿರುವಂತಹ ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ಇದನ್ನು ‘ಕ್ವಾಸಿ ಫೆಡರಲ್’ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೆಂದು (ಅರೆ ಸಂಯುಕ್ತ ಅಥವಾ ಅರೆ ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆ) ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಈಗ ಕೇವಲ ಕೇಂದ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಬಲಪಡಿಸುವ ಹುನ್ನಾರ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವ ಬಲಪಂಥೀಯ ಪಕ್ಷದಿಂದ ನಡೆದಿದೆ.

ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವು ದಟ್ಟವಾದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಆಶಯಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲುವುದರಿಂದ ಅದಕ್ಕೆ ಬಹುತ್ವ ಹಾಗೂ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಚಹರೆಯನ್ನು ಅಡಕಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡ ರಾಜಕಾರಣ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಒಲಿದು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಮ್ಮ ಸಂವಿಧಾನದ ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು ಭಾವಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಸೋಗಿನಲ್ಲಿ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ರಾಜಕಾರಣದ ಪ್ರೇರಣೆಗಳೆಡೆಗೆ ಅಪಹರಿಸಬಹುದಾದ ಮೂಲಭೂತವಾದಿ ಸಂಚಿನೆಡೆಗೆ, ಅಂತಹ ಕುತ್ಸಿತ ರಾಜಕಾರಣದ ಸ್ವರೂಪಗಳ ಬಗೆಗೆ ಸಂವಿಧಾನದ ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಯೋಚಿಸಿರಲಿಲ್ಲವೇನೋ? ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಈ ದೇಶವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದದ್ದು, ಇದರ ಆತ್ಮವಾದ ಇಲ್ಲಿನ ಜನತೆಯೇ ಎನ್ನುವ ಅವರ ಇಂಗಿತವೂ ಇದರ ಹಿಂದೆ ಇದ್ದಿರಬಹುದು. ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ಈ ನ್ಯೂನತೆಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಬಹುತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ನಂಬಿಕೆ ಇರಿಸಿರುವ ಎಲ್ಲರೂ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಗಮನಹರಿಸಬೇಕಿದೆ.

ಭಾರತದೊಳಗಿನ ವಿವಿಧ ಭಾಷಿಕ ರಾಜ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ನ್ಯಾಯಯುತ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು, ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ಅಬಾಧಿತವಾಗಿ ಪಡೆಯುವ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬೆನ್ನುಮೂಳೆಗಳನ್ನು ಬಲಿಷ್ಠಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸಬೇಕಿದೆ. ‘ಒಂದು ದೇಶ, ಒಂದು ತೆರಿಗೆ’ಯಂತಹ ಪ್ರಸ್ತಾಪಗಳು ತಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಬಂದಾಗ ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳು ಇದು ಕೇಂದ್ರ ತಮ್ಮ ಜುಟ್ಟನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳುವ, ತಮ್ಮನ್ನು ಅನಾಯಾಸವಾಗಿ ಅಧೀನರನ್ನೂ, ಬೆನ್ನುಮೂಳೆ ಇಲ್ಲದವರನ್ನೂ ಆಗಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಎಂದು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಒಂದು ವೇಳೆ, ಹಾಗಾದರೆ, ತಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಯಾವ ಮೂಗುದೂರ ಇರಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಜೆಗಳು ಕೊಡುವ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ತಾನೇಕೆ ಮಂಡಿಯೂರಿ ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ಕೂತು ಭಿಕ್ಷೆ ಎನ್ನುವಂತೆ ಅಂಗಲಾಚಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಬಗ್ಗೆ ಆಲೋಚಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿ, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಕುಣಿಕೆಯಲ್ಲಿರುವುದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂದು ಬಗೆದಂತಿರುವ ಇಂದಿನ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸರಕಾರಗಳಿಗೆ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಅಂದು ಗಮನಹೊರಳಲಿಲ್ಲ. ಇದರ ವಿರುದ್ಧ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ದನಿಗಳೆದ್ದರೂ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲಾಯಿತು. ‘ಒಂದು ದೇಶ, ಒಂದು ತೆರಿಗೆ’ ಜಾರಿಯೂ ಆಯಿತು, ಈಗ ‘ಒಂದು ದೇಶ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ಯ ಸರದಿ. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲು ಮುಂಬರುವ ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭಾ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಸಮಯವನ್ನೂ ನಿಗದಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದರೆ ‘ಹಗ್ಗಕೊಟ್ಟು ಕೈಕಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು’ ನಮ್ಮವರು ತೋರುವ ಉತ್ಸಾಹ ಎಂತಹದ್ದು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅರಿಯಬಹುದು.

 ‘ಒಂದು ದೇಶ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ಯೆಂದರೆ ಅದು ಮತ್ತದೇ ಹಿಂದುತ್ವ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯಂತಹ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮುಂದಿರಿಸಿಕೊಂಡು, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ, ಅಭೀಪ್ಸೆಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಬದಿಗೆ ಸರಿಸಿ ಒಂದೇ ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಹಕ್ಕಿ ಹೊಡೆಯುವುದು, ಒಂದೇ ಅಲೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ದೋಣಿಗಳನ್ನು ದಡಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂದು. ಇದೆಲ್ಲವಕ್ಕೂ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ದಾಳ ಉರುಳಿಸಬೇಕೆಂದರೆ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವ, ಇಲ್ಲದಿರುವ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಕ್ಷಗಳೂ ಮೊದಲು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವೇದಿಕೆಯಡಿ ಬರಬೇಕು. ದೇಶದ ‘ಅರೆ ಫೆಡರಲ್’ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ಬರೆ ಎಳೆದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನಷ್ಟೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹುನ್ನಾರಕ್ಕೆ ದಿಟ್ಟ ರಾಜಕೀಯ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ಇದೇ ವೇಳೆ, ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರವು ಫೆಡರಲ್ ಆಶಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತೋರುವ ಅವಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವಂತಾಗಬೇಕು. ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿರುವ ಫೆಡರಲ್ ತತ್ವವೂ ಸಹ ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲತತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎನ್ನುವ ಅಂಶದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿರ್ದೇಶನಗಳು ಹೊರಬೀಳುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಹಣ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರದ ಭಾಷೆ

ಇದೆಲ್ಲದರ ಜೊತೆಗೆ, ಕನ್ನಡಿಗರು ಒಂದು ಸಮುದಾಯವಾಗಿ ಕೇವಲ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪಾರಮ್ಯವನ್ನು ಮೆರೆಯದೆ ದೇಶದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚೆಚ್ಚು ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿಗಳಾಗಿ ಮುನ್ನುಗ್ಗಬೇಕು ಕೂಡ. ಏಕೆಂದರೆ, ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಯ ಮೂಲಕವೇ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ ಎನ್ನುವುದು ಅರ್ಧಸತ್ಯ ಮಾತ್ರ. ಹಾಗಾಗಿದ್ದರೆ, ನಿತ್ಯದ ರಾಜಕೀಯದಿಂದ ಗಾವುದ ದೂರವುಳಿದಿರುವ ವಣಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳು ಈ ದೇಶದುದ್ದಗಲಕ್ಕೂ ತಮ್ಮ ಹಿಡಿತವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ದೇಶ, ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಚಲಾವಣೆಯಾಗುವ ಭಾಷೆಯೆಂದರೆ ಅದು ‘ಹಣದ ಭಾಷೆ’ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿನೆಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸಮುದಾಯಗಳು ಗತಕಾಲದಿಂದಲೇ ಸಾಧಿಸಿ ತೋರಿಸಿವೆ ಕೂಡ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಯಶಸ್ಸಿನ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಆಧುನಿಕ ಜಾಗತಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ, ಹಣ, ಸಾಹಸಿ ಮನೋಭಾವ, ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆ, ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯುಳ್ಳ ಸಮುದಾಯ, ಸಮಾಜಗಳು ನಡುಬಗ್ಗಿಸಿದ ಉದಾಹರಣೆಗಳೇ ಇಲ್ಲ. ಎಷ್ಟೇ ಒತ್ತರಿಸಿದಾಗಲೂ ಇವು ಪುಟಿದು ಮೇಲೆದ್ದಿವೆ. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಮ್ಮ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಪೂರಕವಾದ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಯಾರೇ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ದುಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ? ಇದೇ ರೀತಿ, ಕಾಲಾನುಕಾಲದಿಂದ ಆಡಳಿತದ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡೇ ಅಧಿಕಾರದ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕೈವಶ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಸಮುದಾಯಗಳೂ ಇವೆ. ಏಸು ಅರಸೊತ್ತಿಗೆಗಳು ಆಳಿ, ಅಳಿದುಹೋದರೂ ಈ ಸಮುದಾಯಗಳು ಅಧಿಕಾರದ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಅತ್ತಿತ್ತ ಜರುಗಿಲ್ಲ. ಭಾಷಿಕ ರಾಜಕಾರಣದ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನಹರಿಸುವಾಗ ಈ ಮೊದಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ ಸ್ಥೂಲ ಅಂಶಗಳಷ್ಟೇ, ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಂಶಗಳನ್ನೂ ಪರಿಗಣಿಸುವುದೂ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

‘ವಾರ್ತಾ ಭಾರತಿ’ ನಿಮಗೆ ಆಪ್ತವೇ ? ಇದರ ಸುದ್ದಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿಚಾರಗಳು ಎಲ್ಲರಿಗೆ ಉಚಿತವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತಿರಬೇಕೇ? 

ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಇಲ್ಲಿ  ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Comments (Click here to Expand)